Hollanda Vatandaşlığı ve Hollanda Pasaportu Nasıl Alınır?

Hollanda vatandaşlığı standart vatandaşlığa kabul prosedürüyle edinilebilir. Kural olarak başvuru sahibinin Hollanda Krallığı’nda en az 5 yıl yasal ve kesintisiz olarak yaşamış ve diğer yasal şartları yerine getirmiş olması gerekir. Bazı başvuru sahibi kategorileri daha erken başvuru hakkı kazanabilir. Hollanda Avrupa Birliği üyesidir. Bu nedenle Hollanda vatandaşları aynı zamanda AB vatandaşlığına bağlı haklara sahiptir. Ek oturma veya çalışma izni almadan diğer AB ülkelerinde yaşayabilir ve çalışabilir, ulusal kurallara tabi olmak kaydıyla ticari faaliyette bulunabilirler. Bu rehber, yabancıların Hollanda vatandaşlığı ve Hollanda pasaportu alabileceği yolları ve yerine getirilmesi gereken şartları açıklar.

Hollanda Vatandaşlık Mevzuatı

Hollanda vatandaşlığının kazanılmasına ilişkin hukuki çerçeve Hollanda Vatandaşlık Kanunu ile düzenlenir. Hollanda hukuku çoklu vatandaşlığı sınırlandırmakla birlikte çeşitli istisnalar öngörür. Vatandaşlığa kabul yoluyla Hollanda vatandaşlığını edinen yetişkin başvuru sahiplerinin, bir istisna kapsamına girmedikleri sürece, mevcut diğer vatandaşlıklarından genellikle çıkmaları gerekir.

Başvuru sahibinin mevcut vatandaşlığını korumasına, örneğin aşağıdaki durumlarda izin verilebilir:

• başvuru sahibinin iltica gerekçeli bir oturma iznine sahip olması.
• vatandaşlık verilmesine ilişkin Kraliyet Kararnamesi imzalandığı sırada başvuru sahibinin bir Hollanda vatandaşıyla evli veya kayıtlı partner olması.
• başvuru sahibinin Hollanda Krallığı’nda doğmuş olması ve vatandaşlığa kabul sırasında burada yaşıyor olması.
• başvuru sahibinin 2007 veya 2008 yılında RANOV oturma izni almış ve 1 Kasım 2021’den sonra Hollanda vatandaşlığını edinmiş olması. Bazı eski reşit olmayan kişiler için özel kurallar uygulanır.
• başvuru sahibinin, Hollanda’nın resmî olarak tanımadığı bir bölge veya devletin vatandaşlığına sahip olması.
• mevcut vatandaşlıktan çıkmanın hukuken mümkün olmaması veya başka bir yasal istisnanın uygulanması.

Hollanda Pasaportunun Avantajları

Hollanda vatandaşlığını edinen kişi, çeşitli hak ve imkânlar sağlayan Hollanda pasaportuna başvurabilir. Bunlar arasında şunlar yer alır:

• AB ve ulusal mevzuata uygun olarak AB ülkelerinde yaşama, çalışma ve ticari faaliyette bulunma hakkı.
• Hollanda vatandaşlarına uygulanan şartlarla eğitim sistemine erişim.
• Hollanda’daki ve diğer Avrupa üniversitelerindeki mevcut burs programlarına başvurabilme.
• Henley Passport Index metodolojisine göre 180’den fazla destinasyona vizesiz veya kolaylaştırılmış giriş imkânı.
• Hollanda vatandaşlığının yasal bir şart olduğu pozisyonlara erişim.
• ilgili uygunluk şartlarının karşılanması hâlinde seçimlerde oy kullanma ve aday olma hakkı.
• geçerli şartlara tabi olarak kanunla öngörülen sosyal yardımlara ve ödeneklere erişim.

Hollanda Vatandaşlığına Giden Yollar

Hollanda vatandaşlığı aşağıdaki yollardan biriyle edinilebilir:

• doğum veya evlat edinme dâhil olmak üzere kanun gereği.
• opsiyon prosedürü yoluyla.
• standart vatandaşlığa kabul prosedürü yoluyla.

Kanun Gereği Vatandaşlık

Hollanda vatandaşlığı bazı durumlarda doğumla otomatik olarak kazanılabilir. Bunlar arasında aşağıdaki durumlar yer alır:

• çocuğun doğduğu tarihte annesinin Hollanda vatandaşı olması.
• babanın Hollanda vatandaşı olması ve anneyle evli veya kayıtlı partner olması ya da çocuğu doğumdan önce tanımış olması.
• Hollanda vatandaşı olan ebeveynin çocuk doğmadan önce vefat etmiş olması ve ölüm tarihinde Hollanda vatandaşlığını taşıması.
• çocuğun ve ebeveynlerinden birinin doğum tarihinde asıl ikamet yerinin Hollanda Krallığı’nda bulunması ve söz konusu ebeveyn doğduğunda onun ebeveynlerinden birinin de Krallık’ta yaşamış olması.
• Hollanda, Aruba, Curaçao veya Sint Maarten’de ya da buralarda kayıtlı bir gemi veya uçakta bulunan bir çocuğun, doğumda başka bir vatandaşlık kazandığı 5 yıl içinde tespit edilmediği sürece Hollanda vatandaşının çocuğu olarak kabul edilmesi.

18 yaşından küçük bir çocuk da en az bir evlat edinen ebeveynin Hollanda vatandaşı olması, evlat edinmenin yürürlükteki hukuka uygun yapılması ve çocuğun önceki hukuki aile bağlarının tamamen sona ermesi şartıyla evlat edinme yoluyla otomatik olarak Hollanda vatandaşlığını kazanabilir.

Opsiyon Prosedürüyle Vatandaşlık

Yalnızca belirli başvuru sahibi kategorileri opsiyon prosedürüyle Hollanda vatandaşlığını edinebilir. Bunlar arasında şunlar yer alır:

• Hollanda Krallığı’nda doğmuş ve doğumundan beri burada yasal ve kesintisiz olarak yaşamış yetişkinler.
• Krallık’ta doğmuş ve burada en az 3 yıl yasal olarak yaşamış vatansız kişiler.
• Krallık’ta vatansız olarak doğmuş, makul şekilde başka bir vatandaşlık edinemeyen ve ek şartlara tabi olarak Hollanda’da en az 5 yıl yaşamış 21 yaşından küçük kişiler.
• vatandaşlığın otomatik olarak kazanılmadığı durumlarda bir Hollanda vatandaşı tarafından tanınmış ve Hollanda vatandaşı tarafından en az 3 yıl kesintisiz biçimde bakılıp yetiştirilmiş reşit olmayan çocuklar.
• en az 3 yıldır bir yabancı ile bir Hollanda vatandaşının ortak velayeti altında bulunan belirli reşit olmayan kişiler.
• 4 yaşından beri Krallık’ta kesintisiz olarak yaşayan yetişkinler.
• Krallık’ta en az 15 yıldır yasal olarak yaşayan ve en az 3 yıldır bir Hollanda vatandaşıyla evli veya kayıtlı partner olan kişiler.
• Krallık’ta en az 15 yıldır yasal olarak yaşayan 65 yaş ve üzerindeki kişiler.
• Krallık’ta en az bir yıldır daimi oturumla veya geçici olmayan amaçlı bir oturma izniyle yaşayan belirli eski Hollanda vatandaşları.
• 1 Ocak 1985’ten önce Hollanda vatandaşı bir anne ve yabancı bir babadan doğan belirli kişiler, bu tarihten önce Hollandalı bir kadın tarafından evlat edinilen kişiler ve bunların bazı soyundan gelenleri.

Standart Vatandaşlığa Kabul Yoluyla Vatandaşlık

Yabancılar, standart vatandaşlığa kabul yoluyla Hollanda vatandaşlığına başvurma hakkı kazanmadan önce çeşitli oturum yollarından yararlanabilir:

Çalışma. Başvuru sahibi Hollandalı bir şirkette uygun bir pozisyon bulmalı, özgeçmişini sunmalı ve işverenin işe alım sürecini tamamlamalıdır. İşe alınması hâlinde, gerektiği durumlarda çalışma için gerekli izni almalı ve bir iş sözleşmesi imzalamalıdır.

İş kurma. Başvuru sahibi bir iş planı hazırlamalı, değerlendirme için yetkili ticari kuruma sunmalı ve Hollanda Ticaret Odasına kayıt yaptırmalıdır. Oturma izni başvurusu en fazla 90 gün içinde sonuçlandırılabilir.

Eğitim. Başvuru sahibi Hollanda göç makamlarınca tanınan bir üniversiteye, okula veya başka bir eğitim kurumuna kayıt olmalı, kabul şartlarını karşılamalı ve ilgili öğrenim ücretlerini ödemelidir. Kabul belgesi oturma izni başvurusuna eklenmelidir. Eğitim gerekçeli geçici oturum başvuruları en fazla iki ay içinde sonuçlandırılabilir.

Yatırım. Hollanda’da varlıklı yabancı yatırımcılara yönelik özel oturum programı sona erdirilmiştir. 17 Nisan 2024’ten bu yana bu kapsamda yeni başvuru kabul edilmemektedir. Bu nedenle 1.250.000 EUR veya üzerindeki bir yatırım artık başvuru sahibine bu oturma iznini alma hakkı sağlamaz. Daha önce verilmiş izinler, geçerli şartların karşılanmaya devam etmesi hâlinde yenilenebilir.

Aile birleşimi. Her iki kişinin de en az 21 yaşında olması şartıyla bir Hollanda vatandaşının veya Hollanda’da ikamet eden bir kişinin eşi ya da kayıtlı partneri ile evlat edinilmiş çocuklar dâhil uygun reşit olmayan çocukları oturma izni alabilir. Ebeveynler, örneğin sponsorun iltica oturumuna sahip evli olmayan reşit olmayan bir çocuk olduğu bazı iltica bağlantılı durumlarda uygun sayılabilir. Standart karar süresi başvuru tarihinden itibaren 3 aydır.

Geçici oturma izni, oturum kategorisine bağlı olarak en fazla 5 yıl süreyle verilebilir. Eski yatırımcı programında izinler 3 yıl için veriliyor ve 2 yıl daha uzatılabiliyordu. Geçici izin sona erdiğinde uygun şartları taşıyan bir kişi daimi oturuma veya vatandaşlık için gerekli tüm şartları zaten karşılıyorsa vatandaşlığa başvurabilir.

Hollanda Vatandaşlığı İçin Şartlar

Standart vatandaşlığa kabul prosedürüyle Hollanda vatandaşı olmak isteyen başvuru sahibinin genel olarak aşağıdaki şartları karşılaması gerekir:

• izin verilen durumlarda ebeveyninin başvurusuna dâhil edilen çocuklar hariç, en az 18 yaşında olmak.
• bazı Hollanda vatandaşı eşler ve evlat edinilmiş çocuklar dâhil belirli kategoriler için daha kısa süreler geçerli olmak üzere, Hollanda’da en az 5 yıl yasal olarak yaşamış olmak.
• gerekli başvuru belgelerini yürürlükteki kurallara uygun şekilde hazırlamak.
• uyum sınavını başarıyla geçmek.
• gerektiği durumlarda önceki vatandaşlıktan çıkmak.
• vatandaşlığa kabul töreninde bağlılık beyanında bulunmak.

Hollanda Vatandaşlığı Nasıl Alınır: Adım Adım

Vatandaşlık İçin Gerekli Belgeler

Hollanda vatandaşlığı başvurusu için genel olarak aşağıdaki belgelerden oluşan bir dosya hazırlanması gerekir:

• uyum sınavı diploması veya sınavdan muafiyeti gösteren belge.
• geçerli pasaport veya başka bir kimlik belgesi.
• oturum kartı veya Hollanda’da yasal olarak ikamet edildiğini gösteren başka bir belge.
• başvuru sahibinin menşe ülkesinde veya önceki vatandaşlık ülkesinde düzenlenmiş doğum belgesi.

18 yaşından küçük çocuklarıyla birlikte başvuran ebeveynlerin, uyum diploması hariç olmak üzere her çocuk için benzer kimlik ve medeni durum belgeleri sunması gerekebilir. Çocuğun vatandaşlığa kabul başvurusunu yalnızca bir ebeveyn yapıyorsa diğer ebeveynin onayı gerekebilir.

Yetkili makam, koşullara bağlı olarak aşağıdaki belgeleri de talep edebilir:

• pasaport veya doğum belgesinin neden sunulamadığını açıklayan kanıt.
• başvuru sahibinin standart 5 yıllık ikamet şartını karşılamadan vatandaşlığa başvurma hakkına sahip olduğunu gösteren belge.
• iltica statüsüne sahip başvuru sahipleri dâhil, ilgili olduğu durumlarda oturum prosedürüne ilişkin belgeler.
• yurt dışında eşle birlikte yaşandığını gösteren kira sözleşmesi, nüfus kayıt örneği veya banka ekstresi gibi kanıtlar.
• önceki vatandaşlıktan çıkmanın mümkün olmadığını veya bir istisnanın uygulandığını gösteren kanıt.
• ilgili olduğu durumlarda adli sicil kaydının silindiğini, kamu hizmeti yükümlülüklerinin tamamlandığını veya para cezasının ödendiğini gösteren belge.

Belgelerin, ilgili prosedürün gerektirdiği durumlarda Hollandaca, Fransızca, Almanca veya İngilizceye çevrilmesi ve tasdik veya apostil işlemlerinin yapılması gerekebilir.

Hollanda’da yaşarken Hollanda pasaportuna başvurmak için başvuru sahibinin normalde kayıtlı olduğu belediyeye şahsen gitmesi gerekir. Standart belgeler genel olarak şunlardır:

• 35 × 45 mm ölçü şartını karşılayan güncel renkli fotoğraf.
• başvuru sahibinin sahip olduğu tüm geçerli pasaportlar ve kimlik belgeleri.
• kimliğin veya pasaport alma hakkının doğrulanması için belediye tarafından istenen diğer belgeler.

Kesin belge listesi başvuru sahibinin durumuna bağlıdır. Bu nedenle doğum belgesi, evlilik belgesi veya vatandaşlığa kabul kararı her pasaport başvurusu için zorunlu bir belge değildir.

Hollanda Vatandaşlığının Maliyeti

Vatandaşlığa kabul ve opsiyon prosedürü ücretleri ulusal düzeyde belirlenir ve düzenli olarak endekslenir. Pasaport ve kimlik kartı ücretleri başvuru sahibinin yaşına ve başvuru yerine göre değişir. Belediyeler yasal azami tutara kadar ücret alabilir. Hollanda dışında yapılan başvurular için farklı tarifeler uygulanır. Ücretler güncellendiği için başvuru sahipleri başvurudan önce güncel IND ve belediye ücretlerini kontrol etmelidir.

Vatandaşlığa kabul ve opsiyon prosedürü ücretleri düzenli olarak endekslenir. Doğrudan vatandaşlık başvurusunun maliyeti opsiyon prosedüründe yaklaşık 240 EUR’dan başlar. Tek bir başvuru sahibi için standart vatandaşlığa kabul ücreti yaklaşık 1.140 EUR veya daha fazladır. Pasaport ve kimlik kartı ücretleri yaşa ve başvuru yerine göre değişir, Hollanda dışında farklı tarifeler uygulanır. Başvuru sahipleri başvuru yapmadan önce güncel tutarı teyit etmelidir.

Hollanda Pasaportu ve Kimlik Kartı

Hollanda vatandaşlığını edinen kişi aşağıdaki belgelere başvurabilir:

• Biyometrik pasaport. Bu belge kimliğin kanıtlanması ve uluslararası seyahat için kullanılır. Hollanda pasaportu sahipleri, Henley Passport Index metodolojisine göre önceden vize almadan 180’den fazla destinasyona seyahat edebilir.
• Ulusal kimlik kartı. Kart, Hollanda’da kimlik belgesi olarak kullanılır ve ayrıca çoğu Avrupa ülkesine, bunun yanında Türkiye ve Gürcistan’a yapılan seyahatlerde seyahat belgesi olarak kullanılabilir.

Vatandaşlık Başvurusunun Reddedilmesi

Başvuru sahibinin yasal şartları karşılamaması, kimliğini veya vatandaşlığını kanıtlayamaması, kamu düzeni ya da ulusal güvenlik açısından tehdit oluşturması veya başka bir yasal ret nedeninin bulunması hâlinde Hollanda vatandaşlığı başvurusu reddedilebilir. Adli sicil kaydı, geçerli kamu düzeni kuralları çerçevesinde değerlendirilir ve her durumda otomatik ve kalıcı bir engel olarak kabul edilmemelidir. Vatandaşlığa kabul başvurusu reddedilirse başvuru sahibi önce IND nezdinde itirazda bulunabilir. İtiraz genellikle en fazla 6 hafta içinde karara bağlanır ve bu süre en fazla 6 hafta daha uzatılabilir. İtirazın reddedilmesi hâlinde başvuru sahibinin mahkemeye başvurma hakkı olabilir. Hukuk uzmanları, usule ilişkin hata riskini azaltmak için dosyayı ve başvuru sahibinin koşullarını inceleyebilir.